Erfbelasting berekenen in Vlaanderen: tarieven en rekenvoorbeeld

Welke erfbelastingtarieven gelden in Vlaanderen?

De Vlaamse erfbelasting geldt als de overledene zijn fiscale woonplaats in het Vlaams Gewest had. Woonde hij in de vijf jaar vóór het overlijden op meer plaatsen in België, dan telt de plaats waar hij in die periode het langst woonde.

Het tarief hangt af van de band tussen de overledene en de erfgenaam. Er zijn drie groepen. Het tarief is progressief: elke schijf heeft haar eigen percentage, en alleen het deel binnen die schijf wordt tegen dat percentage belast.

Voor kinderen, kleinkinderen, ouders en de partner (de rechte lijn en partners) rekent u per erfgenaam, en dat twee keer apart: één keer op het roerende deel (geld, beleggingen, inboedel) en één keer op het onroerende deel (woning, grond). Voor broers en zussen rekent u per persoon op het totaal, zonder die splitsing. Voor alle anderen worden de netto-erfdelen van die hele groep samengeteld en wordt de belasting daarna naar verhouding verdeeld.

Stand op 5 oktober 2026: deze tarieven gelden sinds 1 september 2018. Voor 2027 is geen wijziging aangenomen. De aangekondigde verlaging van de erfbelasting heeft nog geen tekst en geen datum.

Bronnen: Vlaanderen.be: Algemeen tarief in de erfbelasting · Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Waarop wordt de erfbelasting berekend?

De basis is wat elke erfgenaam netto verkrijgt: zijn deel van het vermogen min zijn deel van de schulden. Wie erft en hoeveel, volgt uit de wet, een testament of een huwelijkscontract. Was de overledene gehuwd, dan bepaalt het huwelijksstelsel welk deel van het gezamenlijke vermogen tot de nalatenschap hoort.

• Alle roerende goederen, zoals bankrekeningen, beleggingen, een wagen en de inboedel.
• Alle onroerende goederen, in België en in het buitenland.
• Bepaalde uitkeringen van levensverzekeringen, die fiscaal als legaat gelden.
• Schenkingen die niet belast werden en kort vóór het overlijden gebeurden (zie verder).
• Aftrekbaar zijn de schulden op de dag van het overlijden en de begrafeniskosten. Voor overlijdens in 2026 mag u in plaats van bewijsstukken een forfait gebruiken: 2.022,60 euro voor schulden (4.045,20 euro voor een huwelijksgemeenschap) en 8.090,40 euro voor de begrafenis. Die bedragen worden elk jaar geïndexeerd.

Bronnen: Vlaanderen.be: Waarop wordt de erfbelasting berekend? · Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Welke vrijstellingen krijgt de partner?

Partner betekent voor de erfbelasting: uw echtgenoot, uw wettelijk samenwonende partner, of iemand met wie u op de dag van het overlijden minstens één jaar ononderbroken samenwoonde en een gemeenschappelijke huishouding voerde. Een inschrijving op hetzelfde adres geldt als vermoeden daarvan.

De partner krijgt twee voordelen bovenop het tarief van de rechte lijn.

• Gezinswoning: wat de partner verkrijgt in de woning waar het koppel op het moment van het overlijden samenwoonde, is vrijgesteld. Voor een feitelijk samenwonende partner geldt dat pas na minstens drie jaar ononderbroken samenwonen. Inwonende kinderen of ouders genieten deze vrijstelling niet.
• Roerende goederen: de eerste 75.000 euro van het netto roerende erfdeel van de partner is vrijgesteld (50.000 euro voor overlijdens vóór 1 januari 2026). Alleen wat daarboven ligt, wordt belast, tegen 9 en eventueel 27 procent.

Bronnen: Vlaanderen.be: Vrijstelling op de gezinswoning voor de langstlevende partner · Vlaanderen.be: Partnerabattement voor de roerende goederen · Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Zijn er verminderingen voor kleine erfenissen en jonge kinderen?

Ja. Erft iemand in de rechte lijn (zoals een kind, kleinkind of ouder) of een partner in totaal niet meer dan 50.000 euro netto, dan daalt de belasting met 500 euro x (1 - netto-erfdeel / 50.000). Bij een erfdeel van 12.500 euro of minder valt de belasting zo volledig weg. Voorbeeld: een kind erft 25.000 euro roerend. De belasting is 750 euro (3 procent), de vermindering 250 euro, dus u betaalt 500 euro.

Voor broers en zussen bestaat een vermindering tot een netto-erfdeel van 75.000 euro. Tot 18.750 euro is ze 2.000 euro x (netto-erfdeel / 20.000), daarboven 2.500 euro x (1 - netto-erfdeel / 75.000). Voor de groep anderen geldt dezelfde formule op hun samengetelde erfdelen.

Een kind van de overledene dat jonger is dan 21, krijgt 75 euro vermindering per vol jaar tot zijn 21ste verjaardag. De langstlevende partner krijgt de helft van de verminderingen die de gemeenschappelijke kinderen zo krijgen. Deze vermindering vraagt u aan in de aangifte.

Bronnen: Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Tellen schenkingen van vóór het overlijden mee?

Een schenking van geld of roerende goederen zonder schenkbelasting, bijvoorbeeld een bankgift of handgift die niet geregistreerd werd, valt terug in de erfbelasting als de schenker binnen vijf jaar na de schenking overlijdt. De begunstigde betaalt dan erfbelasting alsof hij het bedrag geërfd had.

Die termijn van vijf jaar geldt voor schenkingen vanaf 1 januari 2025. Voor oudere niet-geregistreerde schenkingen blijft de vroegere termijn van drie jaar gelden. Werd de schenking wel geregistreerd en de schenkbelasting betaald, dan telt ze niet meer mee voor de erfbelasting.

Bronnen: Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Rekenvoorbeeld: hoe berekent u de erfbelasting stap voor stap?

Stel: Marc woont in Gent en is weduwnaar. Hij overlijdt in 2026 zonder testament. Zijn kinderen Sofie en Tom erven elk de helft. Er is een woning van 250.000 euro en, na aftrek van schulden en begrafeniskosten, 150.000 euro aan spaargeld en beleggingen.

Stap 1: verdeel per erfgenaam. Sofie en Tom krijgen elk 125.000 euro onroerend en 75.000 euro roerend. Stap 2: pas het tarief apart toe op elk deel. Stap 3: tel op per persoon.

Elk kind betaalt dus 12.000 euro, samen 24.000 euro. Zou u roerend en onroerend samentellen, dan kwam u op 15.000 euro per kind uit. De aparte berekening scheelt hier 3.000 euro per kind. De vermindering voor kleine erfenissen speelt niet, want elk erfdeel ligt boven 50.000 euro.

Ter vergelijking: erft een broer netto 100.000 euro, dan betaalt hij 8.750 + 12.000 + 13.750 = 34.500 euro. Een vriend die hetzelfde bedrag erft, betaalt 8.750 + 18.000 + 13.750 = 40.500 euro, tenzij een gunstregeling geldt. Zo kan wie geen partner en geen (klein)kinderen nalaat, in een testament een of meer personen aanduiden voor de singlevermindering: 3 en 9 procent op samen maximaal 100.000 euro. Zonder die aanduiding in het testament geldt ze niet.

Bronnen: Vlaanderen.be: Algemeen tarief in de erfbelasting · Vlaamse Codex: Vlaamse Codex Fiscaliteit (art. 1.1.0.0.2, 2.7.1.0.5, 2.7.4.1.1, 2.7.5.0.1, 2.7.5.0.2, 2.7.6.0.6)

Wanneer moet de aangifte van nalatenschap binnen zijn?

De erfgenamen dienen de aangifte van nalatenschap in bij de Vlaamse Belastingdienst. De termijn is 4 maanden na een overlijden in België, 5 maanden na een overlijden elders in de Europese Economische Ruimte en 6 maanden na een overlijden daarbuiten. De dag van het overlijden telt niet mee; valt de laatste dag in een weekend of op een feestdag, dan schuift de termijn op naar de volgende werkdag.

U kunt vóór het einde van de termijn twee maanden uitstel vragen. Wie te laat indient, riskeert een belastingverhoging, ook als er uitstel was. Na de aangifte volgt een aanslagbiljet van de Vlaamse Belastingdienst.

Bronnen: Vlaanderen.be: Indieningstermijn voor de aangifte van nalatenschap

Wanneer schakelt u best hulp in?

Een eenvoudige nalatenschap met enkele bankrekeningen en een woning in België kunt u zelf aangeven. Hulp van een notaris is aangewezen als er een testament of huwelijkscontract is, als er onroerend goed in het buitenland ligt, als een minderjarige of een beschermde persoon erft, of als er recente schenkingen waren.

Een advocaat of fiscalist is nuttig bij een familiebedrijf, bij onenigheid tussen erfgenamen of bij twijfel over de woonplaats van de overledene. Wilt u eerst zelf zien waar u staat, dan geeft een korte scan u een eerste overzicht en, in eenvoudige situaties, een ruwe raming (bèta), geen advies over uw dossier.

Veelgestelde vragen